DPS

“Poczuć chemię do chemii”

Decrease Font Size Increase Font Size Text Size Print This Page

Powoli przebrzmiewają echa światowych polonijnych zjazdów nauczycielskich.
Te w Ostródzie i Chicago komentowane z dnia na dzień, rejestrujące przebieg i najważniejsze wydarzenia, dostarczyły ich uczestnikom wiele tematów do rozmyślań.

Dały możliwość wymiany doświadczeń, podzielenia się sukcesami, ale też
i niemożnościami, trudnościami. Stworzyły poczucie jedności i bliskości w działaniach tak ważnych, jakim jest krzewienie polskości z dala od kraju nad Wisłą.

W Ostródzie również zaprezentowano propozycje dla uczniów zdolnych, zainteresowanych różnymi przedmiotami, także ścisłymi, biologią, chemią itp. Poświęcono na to zagadnienie niewiele czasu.
Warto przypomnieć na czym owa pomoc polega.

Uczestnicząca w zjeździe profesor Krystyna Nowińska niezwykle barwnie przedstawiła eksperymenty poznańskiej uczelni pokazujące pracę ze zdolnymi uczniami. Programom tym nadano atrakcyjne, przyciągające nazwy i tytuły.

“Jest to dla nas wielka przyjemność wprowadzania kogoś w pasję, zaszczepiania bakcyla.” – mówiła wykładowca Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Wielkim zainteresowaniem dzieci i młodzieży cieszyły się zajęcia na tzw. “Kolorowym Uniwersytecie.” Wyobraźcie sobie wielką salę i zgromadzone dzieci, które patrzyły na naukowe eksperymenty z biologii
i chemii jak na magiczną bajkę.

“Wyobraźcie sobie ich zachwyt” – przekonywała, dając jedynie zarys proponowanych programów. Również ogromnym zainteresowaniem młodych chemików i fizyków cieszył się program o nazwie
“Noc Naukowców”.

“Podróż do wnętrza chemii”

Kolorowy Uniwersytet. Fot. Maciej Męczyński.

Kolorowy Uniwersytet realizowany jest na poznańskiej uczelni w ramach działań Polskiej Akademii Dzieci. Obecnie sześć takich placówek w kraju prowadzi zajęcia z dziećmi w wieku
6-12, zapoznając je z różnymi dziedzinami wiedzy. Program ten służy rozbudzeniu zainteresowań otaczającym światem oraz pomaga w odnalezieniu własnych zainteresowań zgodnych z uzdolnieniami.

Spotkania z młodymi “studentami” Kolorowego Uniwersytetu odbywają się raz w miesiącu, każde na innym wydziale. Wśród prezentacji były np.: opowieści o kotach, ich historii, rasach
i zwyczajach. Była opowieść o wężach afrykańskich, a także o tańcu i jego historii.

Na wydziale chemii odbyły się pokazy chemiczne, które ilustrowały tematykę wcześniejszego wykładu zatytułowanego: “Podróż do wnętrza chemii: kolor, światło, huk”.

Roczny program Kolorowego Uniwersytetu kończy się wręczeniem dyplomów. Udział w tym programie należy wcześniej zarejestrować na uczelni.

“Noc naukowców”

Noc Naukowców w Poznaniu.

To kolejny program dla uczniów wyróżniających się w nauce. Jest ona skierowana do szkół ponadpodstawowych, chociaż mogą w niej brać udział dzieci szkół podstawowych, którym będą towarzyszyć rodzice. “Noc Naukowców” organizują wydziały Biologii, Chemii i Fizyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a także Politechnika Poznańska.

Program polega na przygotowywaniu
i prowadzeniu wykładów dokumentowanych pokazami z zakresu chemii, biologii i fizyki. Prowadzone są też pokazy atrakcyjnych eksperymentów komentowane i uzupełniane reakcjami chemicznymi.

“Newton też był uczniem” jest programem kierowanym do szczególnie uzdolnionych uczniów szkół gimnazjalnych i licealnych. Współfinansowany jest przez Unię Europejską.

Organizatorem jest Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu, a działaniem objęte są województwa: lubuskie, wielkopolskie i zachodniopomorskie. Program realizowany jest wspólnie przez cztery Wydziały UAM: Biologii, Chemii, Fizyki, oraz Wydział Matematyki i Informatyki. Celem projektu jest rozbudzanie zainteresowań uczniów problemami matematyczno – przyrodniczymi i informatycznymi. Pokazuje wzajemną zależność tych nauk oraz ich powiązanie z życiem.

Organizacją zajęć zajmują się uniwersytety, a także instytuty naukowe, które przygotowują wykłady, pokazy i panele.

Autorskie programy

Szkoły gimnazjalne i licealne reprezentujące wysoki poziom nauczania z przedmiotów takich jak biologia, chemia, matematyka objęte są współpracą w ramach tzw. klas akademickich.

Jest to kolejna forma pomocy. Nauczyciel prowadzący na przykład chemię opracowuje autorski program nauczania tego przedmiotu. Zazwyczaj jest on rozszerzony w porównaniu do wymaganych minimów programowych. Takiemu nauczycielowi i takiej klasie przysługuje pomoc ze strony wydziału akademickiego. Klasy te uczestniczą w zajęciach na równi z klasami akademickimi.

Część zajęć prowadzona jest w laboratoriach uniwersyteckich przez pracowników uczelni. Są to zazwyczaj 3,4 spotkania dwu i trzygodzinne w ciągu roku, podczas których uczniowie wykonują eksperymenty pod opieką pracowników bądź studentów.

W każdym roku organizowane są sympozja dla najlepszych uczniów, wykazujących zainteresowania szersze niż przeciętne. Uczniowie biorący udział w sympozjach opracowują wystąpienia, które przedstawiają przed jury i innymi rywalami. Najlepsi przechodzą na szczebel sympozjum międzyszkolnego.

Są też Festiwale Nauki i Sztuki popularyzujące naukę i sztukę wśród młodzieży szkolnej, a także dorosłych zainteresowanych tymi dziedzinami życia. W ramach Festiwalu odbywają się pokazy, wykłady, a także dyskusje naukowe z udziałem publiczności zadającej wykładowcom konkretne pytania.

Panele dotyczą m.in. źródeł energii, produkcji energii z surowców odnawialnych, energii jądrowej czy dyskusje dotyczące spalania odpadów, wpływu niezdrowej żywności na stan zdrowia.

Festiwal Nauki i Sztuki zazwyczaj trwa 10 dni. W jego przebieg zaangażowane są zwykle wszystkie wyższe uczelnie i instytuty naukowe działające w mieście.

Spotkania festiwalowe mogą mieć tez formę warsztatów lub wycieczek np. zwiedzanie obserwatorium astronomicznego z obserwacja nieba.

Poznań zaprasza

Wykłady Otwarte w Poznaniu. Fot. K. Frys.

Jest jeszcze inna forma pomocy skierowana dla uczniów zdolnych, wyróżniających się w danej dziedzinie. Są to Wykłady Otwarte.

Projekt realizowany jest w ramach zajęć pozalekcyjnych prowadzonych przez nauczycieli gimnazjów i liceów oraz nauczycieli akademickich UAM. Jest też możliwość jednodniowych warsztatów organizowanych na terenie uczelni. Podczas warsztatów uczniowie uczestniczą w zajęciach laboratoryjnych oraz w wykładach.

Istnieją też pięciodniowie warsztaty w Poznaniu. Uczniowie wraz z opiekunami przyjeżdżają na uczelnie, mając zapewnione spanie, wyżywienie, bezpłatne korzystanie z komunikacji. Podczas warsztatów uczestniczą w zajęciach laboratoryjnych, w wykładach oraz poznają Poznań, jego zabytki, biorą udział w wydarzeniach teatralnych i muzycznych.

Program trwa trzy lata i obejmuje klasy licealne od 1 do 3. Cieszy się dużym zainteresowaniem.
Jest to “najmłodsze dziecko.” Uczestniczą w nim 24 szkoły, wybrane z liczby 50, które ubiegały się o udział w programie. Działa drugi rok.

Ciekawe u ilu osób rozbudzi chemię do chemii?

Bożena Chojnacka

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *